Trong lĩnh vực xuất nhập khẩu, các điều kiện giao hàng quốc tế đóng vai trò then chốt trong việc xác định trách nhiệm, chi phí và rủi ro giữa người mua và người bán. Trong số đó, điều kiện Exwork (EXW) là một trong những điều kiện mà người bán chịu ít nghĩa vụ nhất. Bài viết sau đây sẽ giúp bạn hiểu rõ EXW là gì, giá trị thực tế của điều kiện này và những lưu ý quan trọng trong quá trình áp dụng.
1. Điều kiện EXW là gì?
Điều kiện EXW hay còn được hiểu là “Giao hàng tại xưởng”, “Giá xuất xưởng”, “Giá Exwork” là 1 trong 11 điều kiện thương mại quốc tế thuộc bộ quy tắc Incoterms 2020 do Phòng Thương mại Quốc tế (ICC) ban hành và được sử dụng cho mọi phương thức vận chuyển (đường biển, đường hàng không, đường bộ). Theo điều kiện này, người bán hoàn tất nghĩa vụ của mình khi hàng hóa được đặt sẵn tại địa điểm của họ – thường là nhà máy, kho bãi hoặc cơ sở sản xuất. Từ thời điểm đó, toàn bộ trách nhiệm về rủi ro, chi phí vận chuyển, thủ tục hải quan… đều do người mua chịu.
Chẳng hạn, nếu trong hợp đồng ghi “EXW Kho Bình Dương, Incoterms 2020”, điều này có nghĩa là người bán chỉ cần đảm bảo hàng hóa sẵn sàng tại địa điểm nêu trên, còn mọi công việc tiếp theo từ vận chuyển nội địa, làm thủ tục xuất khẩu đến giao hàng tại điểm đến cuối cùng đều do người mua thực hiện. EXW thể hiện sự tối giản hóa trách nhiệm cho bên bán, đồng thời đòi hỏi người mua phải có năng lực tổ chức và kiểm soát tốt toàn bộ quá trình logistics.
2. Trách nhiệm giữa người bán và người mua theo điều kiện EXW
2.1. Trách nhiệm của người bán theo điều kiện EXW
– Chuẩn bị hàng hóa đầy đủ: Người bán phải đảm bảo hàng hóa được chuẩn bị đúng chủng loại, số lượng, chất lượng và đóng gói theo đúng cam kết trong hợp đồng.
– Cung cấp chứng từ cần thiết: Cung cấp cho người mua các chứng từ liên quan đến hàng hóa (chứng từ chất lượng, hóa đơn, v.v.) để hỗ trợ quy trình vận chuyển và thông quan.
– Đặt hàng tại vị trí đã thỏa thuận trong hợp đồng (thường là kho, nhà máy hoặc cơ sở của người bán) và chịu trách nhiệm về hàng hóa đến khi được đặt tại địa điểm này.
– Hỗ trợ thủ tục xuất khẩu (nếu có thỏa thuận): Trong trường hợp được yêu cầu hoặc hợp đồng có quy định rõ, người bán có thể hỗ trợ người mua thực hiện một phần hoặc toàn bộ thủ tục xuất khẩu.
2.2. Trách nhiệm của người mua theo điều kiện EXW
– Nhận hàng đúng thời gian và địa điểm: Người mua phải đến nhận hàng tại nơi đã được ghi trong hợp đồng và đúng thời điểm mà người bán thông báo.
– Chịu toàn bộ rủi ro và chi phí từ điểm giao: Ngay khi hàng hóa được giao tại địa điểm của người bán, người mua chịu toàn bộ chi phí phát sinh và rủi ro liên quan đến việc vận chuyển và xử lý hàng.
– Tổ chức vận chuyển: Chủ động thuê phương tiện vận tải, sắp xếp việc bốc hàng lên xe, vận chuyển đến cảng đích.
– Thực hiện thủ tục hải quan: Người mua chịu trách nhiệm làm các thủ tục thông quan xuất khẩu tại nước người bán, quá cảnh qua nước thứ ba (nếu có), và thông quan nhập khẩu tại nước đích.
Ngoài ra, người mua còn chịu trách nhiệm xin cấp các chứng từ cần thiết cho lô hàng, tùy theo từng trường hợp cụ thể, chẳng hạn như: Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O), Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật/động vật, Giấy chứng nhận hun trùng (Fumigation Certificate) và các chứng từ khác theo yêu cầu của hải quan tại nước nhập khẩu (nếu có).
Có thể thấy, EXW thường được ví như một điều kiện “dễ thở” cho người bán, nhưng lại yêu cầu người mua phải có đủ kiến thức và kinh nghiệm để xử lý các thủ tục phức tạp trong chuỗi cung ứng quốc tế.
3. So sánh điều kiện EXW với điều kiện FOB
Khi đặt EXW cạnh bên các điều kiện như FOB (Free On Board), sự khác biệt trở nên rõ rệt. Với FOB, người bán phải giao hàng lên tàu tại cảng chỉ định, nghĩa là họ có trách nhiệm vận chuyển hàng ra cảng đi và hoàn thành thủ tục xuất khẩu. Trong khi đó, với EXW, người bán không cần đưa hàng đi đâu cả – hàng chỉ cần sẵn sàng tại cơ sở của họ, và phần còn lại do người mua tự xử lý.
Về mặt rủi ro và chi phí, điều kiện EXW quy định người mua phải chịu toàn bộ ngay từ điểm xuất phát, trong khi với FOB, rủi ro chỉ chuyển sang cho người mua sau khi hàng đã được xếp lên tàu. Do đó, FOB có phần “cân bằng” hơn, đặc biệt khi người mua không quen thuộc với quy trình xuất khẩu tại quốc gia của người bán.
4. Khi nào nên áp dụng điều kiện EXW?
Điều kiện EXW là lựa chọn phù hợp trong nhiều trường hợp cụ thể. Chẳng hạn, khi người bán là doanh nghiệp nhỏ, không có bộ phận xuất khẩu chuyên trách hoặc thiếu kinh nghiệm xử lý các thủ tục quốc tế, việc sử dụng EXW giúp họ tập trung vào sản xuất và chuẩn bị hàng hóa, thay vì phân tán nguồn lực cho các công đoạn hậu cần.
Mặt khác, nếu người mua là tập đoàn lớn, có hệ thống logistics mạnh và quen thuộc với các thủ tục tại nước sở tại của người bán, EXW lại trở thành công cụ giúp họ kiểm soát tốt hơn chuỗi cung ứng, giảm thiểu chi phí nhờ đàm phán trực tiếp với nhà vận chuyển hoặc lựa chọn tuyến đường tối ưu.
Tuy nhiên, điều kiện EXW không phải lúc nào cũng lý tưởng. Trong một số quốc gia, người mua có thể gặp khó khăn trong việc thực hiện thủ tục hải quan xuất khẩu. Khi đó, nên xem xét chuyển sang các điều kiện như FCA (Free Carrier) hoặc FOB để đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật và hạn chế phát sinh tranh chấp.
>> Đọc thêm: 4 ĐIỀU KIỆN INCOTERMS CƠ BẢN ÁP DỤNG TRONG VẬN CHUYỂN ĐƯỜNG BIỂN
Lưu ý quan trọng khi sử dụng điều kiện EXW
– Ghi rõ địa điểm giao hàng: Trong hợp đồng, cần ghi rõ địa điểm giao hàng cụ thể để tránh tranh chấp. Ví dụ: “EXW Warehouse A, District 7, Ho Chi Minh City, Vietnam, Incoterms 2020“.
– Xác định phiên bản Incoterms: Luôn chỉ rõ phiên bản Incoterms được áp dụng (ví dụ: Incoterms 2020) để đảm bảo các bên hiểu đúng nghĩa vụ và trách nhiệm của mình.
– Thỏa thuận về hỗ trợ thủ tục: Nếu người mua cần người bán hỗ trợ trong việc làm thủ tục xuất khẩu, điều này nên được thỏa thuận rõ ràng trong hợp đồng.
– Kiểm tra khả năng của người mua: Người bán nên đảm bảo rằng người mua có khả năng thực hiện các thủ tục cần thiết và tổ chức vận chuyển hàng hóa một cách hiệu quả.
Điều kiện EXW mang lại sự đơn giản và tiện lợi cho người bán, giúp họ tập trung vào nhiệm vụ sản xuất và giao hàng tại chỗ. Tuy nhiên, chính sự tối giản này lại đặt ra nhiều thách thức cho người mua, đặc biệt trong môi trường thương mại quốc tế nhiều biến động và phức tạp. Việc lựa chọn sử dụng EXW cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên khả năng thực tế, năng lực vận hành và hiểu biết pháp lý của cả hai bên.
TMC là đơn vị cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa uy tín, chuyên nghiệp từ Việt Nam đến mọi nơi trên thế giới và ngược lại. Với đội ngũ nhân sự giàu kinh nghiệm và chuyên môn cao, chúng tôi cam kết đồng hành cùng quý khách hàng trong toàn bộ quá trình vận chuyển và đáp ứng tất cả các nhu cầu logistics – như vận chuyển nội địa, quốc tế, giao nhận tận nơi (D2D) hay khai báo hải quan và xử lý các thủ tục liên quan.
Với hơn 27 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực logistics, TMC tự tin mang đến lộ trình vận chuyển đa dạng, linh hoạt mỗi tuần, cùng mức cước cạnh tranh nhất. Nếu quý khách hàng đang tìm kiếm giải pháp vận chuyển hiệu quả hoặc cần tư vấn về bất kỳ dịch vụ logistics nào, hãy liên hệ ngay với TMC qua thông tin dưới đây để được hỗ trợ kịp thời nhé!
Nguồn: TMC tổng hợp và biên tập
CÔNG TY CỔ PHẦN THAMI SHIPPING & AIRFREIGHT
Tel: 028 3775 0888 (50 lines)
Hotline: 0901 139 019
Email: info@thamico.com
